Η κολποσκόπηση είναι μια εντελώς ανώδυνη εξέταση, που γίνεται στο ιατρείο και για την οποία δεν χρειάζεται κάποια ιδιαίτερη προετοιμασία.Ο γυναικολόγος με τη χρήση ειδικού μικροσκοπίου, του κολποσκοπίου, εξετάζει τον τράχηλο της μήτρας αλλά και τον κόλπο, σε μεγέθυνση. Η εξέταση δενκρατάει παραπάνω από 20 λεπτα ενώ η διάγνωση είναι άμμεση εκτός και αν χρειαστεί  ανάλυση της βιοψίας η οποία διαρκεί 3-5 μέρες.

Η συγκεκριμένη εξέταση πραγματοποιείται όταν το τεστ ΠΑΠ είναι μη φυσιολογικό, όταν υπάρχουν βλάβες ή φλεγμονές στον τράχηλο, καθώς και μετά από θεραπεία για καρκίνο του τραχήλου. Στη διάρκεια της εξέτασης ο γιατρός μπορεί να προβεί σε μικρές βιοψίες, ώστε να επιβεβαιώσει την έκταση της βλάβης. Μετά τη λήψη βιοψιών απαγορεύεται για 48 ώρες η σεξουαλική επαφή, καθώς και η χρήση gel και ταμπόν. Σημαντικό επίσης είναι να αναφέρουμε ότι η κολποσκόπηση μπορεί να γίνει και στην κύηση.